Παρουσία πλήθους κόσμου και επισήμων, του Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Μηθύμνης κ. Χρυσοστόμου, του τέως Πρύτανη του Πολυτεχνείου κ. Κ. Μουτζούρη, σχολικών συμβούλων και εκπαιδευτικών, εκπροσώπων της τοπικής αυτοδιοίκησης, προέδρων τοπικών συλλόγων και φορέων, πραγματοποιήθηκε με μεγάλη επιτυχία στο Συνεδριακό Κέντρο Μήθυμνας, το βράδυ του Σαββάτου 2 Νοεμβρίου, η άρτια οργανωμένη εκδήλωση της Δημόσιας Ιστορικής Βιβλιοθήκης Μηθύμνης «Αργύρης Εφταλιώτης», με σκοπό να παρουσιασθεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα το κοινό έργο «Ψηφιακός Ηρόδοτος» και το αφιέρωμα για τα 90 χρόνια από τον θάνατο του Αργύρη Εφταλιώτη.
«Ψηφιακός Ηρόδοτος» είναι το όνομα ενός πρωτοποριακού έργου που σκοπό έχει τη διάσωση και ανάδειξη ιστορικού αρχείου από τη Λέσβο και την Κύπρο, με σημαντικά οφέλη για την εκπαίδευση, τις επιστήμες, την έρευνα, τον τουρισμό και τα μέσα ενημέρωσης. Το πρόγραμμα εντάσσεται στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Διασυνοριακής Συνεργασίας «Ελλάδα-Κύπρος 2007-2013». Το εταιρικό σχήμα απαρτίζουν το Ραδιοφωνικό Ίδρυμα Κύπρου-ΡΙΚ, ως επικεφαλής εταίρος, η Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη Μυτιλήνης, η Δημόσια Ιστορική Βιβλιοθήκη Μηθύμνης «Αργύρης Εφταλιώτης» και το Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
Η εκδήλωση ξεκίνησε με χαιρετισμό του Αντιδημάρχου Μήθυμνας κ. Ιγνατίου Χατζηχρήστου, ο οποίος εξέφρασε τη μεγάλη του χαρά και ικανοποίηση για τη συμμετοχή των Δημοσίων Βιβλιοθηκών της Λέσβου στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα Interreg, με σκοπό την ψηφιοποίηση και ανάδειξη των θησαυρών τους.
Στη συνέχεια, διαβάστηκε ο χαιρετισμός του κ. Θέμη Θεμιστοκλέους, Γενικού Διευθυντή του Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου (ΡΙΚ), κύριου εταίρου του έργου:
«Αγαπητοί Εταίροι, Συνεργάτες και Φίλοι,
Σας διαβιβάζω θερμούς χαιρετισμούς από την Κύπρο, μαζί με την αγάπη και την εκτίμηση των λειτουργών του ΡΙΚ – της Δημόσιας Ραδιοτηλεόρασης της Κύπρου.
Πιεστικοί λόγοι που σχετίζονται με μια δύσκολη συγκυρία για το ΡΙΚ μας έχουν κρατήσει για λίγο μακριά και η ομάδα υλοποίησης του έργου από το ΡΙΚ δεν μπορέσαμε να συμμετάσχομε στις συναντήσεις που γίνονται για την υλοποίηση του έργου στη Λέσβο, ούτε και να παραστούμε στην πρωτοβουλία της Βιβλιοθήκης Μήθυμνας που σήμερα τιμά έναν από τους πρωτοπόρους του Δημοτικισμού, το λογοτέχνη Αργύρη Εφταλιώτη με αφορμή τα 90 χρόνια από τον θάνατό του.
Σας διαβεβαιώνω όμως ότι οι δεσμοί που οικοδομήσαμε με την υλοποίηση του πρωτοποριακού έργου «Ψηφιακός Ηρόδοτος» είναι τέτοιοι που σύντομα θα έχουμε την ευκαιρία να συναντηθούμε ξανά, για να δώσουμε νέο περιεχόμενο στη διασυνοριακή συνεργασία της Κύπρου με το όμορφο νησί σας.
Βρισκόμαστε ακριβώς στο μέσο της διαδρομής για την υλοποίηση του έργου Ψηφιακός Ηρόδοτος. Βασικός σκοπός μας είναι η διάσωση, ανάδειξη και προβολή του οπτικοακουστικού και έντυπου αρχειακού μας υλικού μέσω της ψηφιοποίησης και της αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών. Απώτερος στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε εκείνες τις συνέργειες ανάμεσα στην Κύπρο και τη Λέσβο που θα ενδυναμώσουν την επαφή μας και θα δώσουν στους πολίτες το πιο πολύτιμο αγαθό που δημιουργούμε: τα Αρχεία μας.
Με ιδιαίτερη ικανοποίηση σας ανακοινώνω ότι το ΡΙΚ, από τους πρώτους κιόλας μήνες του 2014, θα είναι σε θέση να παρουσιάσει τις πρώτες 200 ώρες οπτικοακουστικού υλικού σε ψηφιοποιημένη μορφή, που καλύπτουν την περίοδο 1973 – 1978, την πιο σκληρή δοκιμασία της νεώτερης ιστορίας της Κύπρου.
Επίσης, σε λίγες μόνο εβδομάδες θα μπει σε εφαρμογή το μεγαλύτερο τμήμα του έργου, που αφορά την εγκατάσταση ενός Σύγχρονου Συστήματος Διαχείρισης Οπτικοακουστικού Αρχείου συνολικού προϋπολογισμού ενός εκατομμυρίου ευρώ.
Εχω ενημερωθεί ότι και εσείς, οι συνεργάτες μας στη Μυτιλήνη, τη Μήθυμνα και το Πανεπιστήμιο Αιγαίου, προωθείτε τα δικά σας τμήματα υλοποίησης του έργου με εξαιρετική αποτελεσματικότητα. Η πρόοδος που έχει επιτελεστεί τον πρώτο χρόνο, θα είναι το μεγάλο κεφάλαιο που θα παραδώσουμε για τη νέα χρονιά, από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο που ολοκληρώνεται το έργο. Θα έχουμε την ευκαιρία σε διαδοχικές συναντήσεις και συνέδρια να παρουσιάσουμε το έργο μας, να ανταλλάξουμε εμπειρίες και να αναδείξουμε το οπτικοακουστικό αρχείο μας μέσα από την κοινή Διαδικτυακή Πύλη που δημιουργεί για λογαριασμό όλων των εταίρων το Πανεπιστήμιο Αιγαίου.
Αγαπητές φίλες και φίλοι,
Όλοι, στην Ελλάδα και την Κύπρο, γνωρίζουμε και βιώνουμε τις συνέπειες της οικονομικής κρίσης. Η δική μας αποστολή ως Δημόσια Ραδιοτηλεόραση, αλλά και οι δική σας ως δημόσιοι φορείς παραγωγής γνώσης και πολιτισμού, είναι μια ισχυρή απάντηση στην κρίση. Η καινοτόμος εφαρμογή του έργου Ψηφιακός Ηρόδοτος θα πολλαπλασιάσει τις δυνατότητες παραγωγής μας και θα προσφέρει το πιο πολύτιμο αγαθό στην κοινωνία: την ιστορία και την ταυτότητά του, μάλιστα, ανοίγοντας νέες προοπτικές στην ιστορική συγκριτική έρευνα, τη μελέτη και την εθνική μας αυτογνωσία.
Σας υπόσχομαι ότι το ΡΙΚ θα είναι μαζί σας στις επόμενες συναντήσεις, έχοντας στο μυαλό και το γεγονός ότι η νήσος Λέσβος είναι πάντα στην καρδιά μας!»
Μετά τον χαιρετισμό, η διοργανώτρια της εκδήλωσης και πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου της Ιστορικής Βιβλιοθήκης, κ. Παναγιώτα Θηβαίου, έδωσε τον λόγο στην κ. Μαρία Γρηγορά, βιβλιοθηκονόμο και προϊσταμένη των δύο Βιβλιοθηκών, η οποία ανάλυσε τα στάδια ολοκλήρωσης του έργου, δηλαδή την ψηφιοποίηση, τεκμηρίωση, προβολή και ανάδειξη του ψηφιοποιημένου υλικού των δύο βιβλιοθηκών, μέσω της αξιοποίησης τεχνολογιών web 2.0. Είναι ενδιαφέρον ότι δίνεται η δυνατότητα σε εθελοντές ή ομάδες ατόμων με ποικίλες γνώσεις, μέσω διαδραστικών εφαρμογών, να επεξεργαστούν και να εμπλουτίσουν περαιτέρω το ψηφιοποιημένο υλικό στο διαδίκτυο. Η συλλογική αυτή διαδικτυακή δραστηριότητα, που εφαρμόζεται για πρώτη φορά από πολιτιστικό φορέα στην Ελλάδα, μπορεί να περιλαμβάνει μετάφραση άρθρων και σχόλια, μεταγραφή χειρογράφων, ανάρτηση φωτογραφιών που σχετίζονται με κάποια άρθρα κ.λπ.
Στη συνέχεια, η κ. Παναγιώτα Θηβαίου, παρουσίασε παλαιά και σπάνια τεκμήρια και έγγραφα από το αρχείο της Βιβλιοθήκης της Μήθυμνας που πρόκειται να ψηφιοποιηθούν στο πλαίσιο του έργου «Ψηφιακός Ηρόδοτος», με παράλληλη προβολή οπτικού υλικού. Ανάμεσα σε αυτά, παρουσιάσθηκε για πρώτη φορά το προσωπικό αρχείο του Αργύρη Εφταλιώτη που φιλοξενεί η Βιβλιοθήκη από το 2009 και περιλαμβάνει χειρόγραφά του, καθώς και του συνοδοιπόρου του στο κίνημα του Δημοτικισμού, Γιάννη Ψυχάρη. Επίσης, περιλαμβάνει σταχυολογημένα άρθρα ελληνικών και ξένων λογοτεχνικών περιοδικών της τότε εποχής, που αναφέρονται σε γραπτά πονήματα του ίδιου και της δημοτικίστριας αδελφής του Ευρυδίκης Εμμανουήλ και φέρουν χειρόγραφες σημειώσεις του λογοτέχνη.
Την παρουσίαση του σημαντικού έργου «Ψηφιακός Ηρόδοτος» ολοκλήρωσε ο κ. Χρήστος-Νικόλαος Αναγνωστόπουλος, επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αιγαίου, ο οποίος αναφέρθηκε στην επιστημονική υποστήριξη και τεχνογνωσία που προσφέρει το Τμήμα Πολιτιστικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, με έδρα τη Μυτιλήνη, σε όλους τους εταίρους. Μέσω της ψηφιοποίησης του πνευματικού πλούτου και πολιτιστικού αποθέματος των δύο Δημοσίων Βιβλιοθηκών της Λέσβου, θα προβληθεί και θα αναδειχθεί ο Λεσβιακός και ευρύτερα ελληνικός πολιτισμός στο σύγχρονο εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον.
Ακολούθησε, το αφιέρωμα στον μεγάλο Μηθυμναίο λόγιο και λογοτέχνη, Αργύρη Εφταλιώτη, με ομιλητές τον δρ. Νεοελληνικής Φιλολογίας κ. Παναγιώτη Σκορδά, ο οποίος μίλησε με θέμα «Aργύρης Εφταλιώτης: χαράσσοντας δρόμους ανανέωσης και αλλαγής στη γλώσσα και στη λογοτεχνία», και την κ. Παναγιώτα Θηβαίου η οποία, κλείνοντας με λυρικό τόνο την εκδήλωση, παρουσίασε αποσπάσματα του έργου του λογοτέχνη, επενδυμένα με φωτογραφίες με θέμα «’Αγάπη κι ομορφιά και φως κι ενέργεια’-ύμνος του Αργύρη Εφταλιώτη στη γενέτειρά του».
Τέλος, οι παρευρισκόμενοι, οι οποίοι με αμείωτο ενδιαφέρον παρακολούθησαν την εκδήλωση, επισκέφθηκαν τους χώρους της Ιστορικής Βιβλιοθήκης όπου η πρόεδρος τους ξενάγησε στην έκθεση βιβλίων πρώτων εκδόσεων, αρχειακού υλικού, φωτογραφιών και χειρογράφων σχετικών με τη ζωή και το έργο του λογοτέχνη. Το υλικό προήλθε από τη Βιβλιοθήκη και τα ιδιωτικά αρχεία της ανιψιάς του Εφταλιώτη Ευρυδίκης Εμμανουήλ και του Παναγιώτη Σκορδά, μελετητή του συγγραφέα.
Ο «πολιτικός Εφταλιώτης», επίκαιρος και διαχρονικός, γράφει:
«Οι καιροί, σήμερα, απαιτούνε φωτισμένη ενέργεια…πολιτική, εμπορική, βιομηχανική, επιστημονική, έπειτα καλλιτεχνική, φιλολογική...Μη μου λέτε πως πέρασε η εποχή του ηρωισμού. Κάθε φορά που έθνος γογγύζει κάτου από το μεγάλο το βάρος, είναι κι εποχή για ηρωισμό. Μη συλλογιέστε το έχει σας. Απάνου στη στάχτη του χαλασμού και της ρήμαξης φυτρώνουν αγήρατα δέντρα κι ανθούνε λουλούδια αμάραντα».